Poradnik wędkarski

Jak dobrać spławik

Spławiki stosowane do łowienia przy pomocy bata i tyczki są projektowane jako bardzo lekkie (od 0,3 g – 2 g wyporności, w wodzie szybko płynącej do 10 g) i bardzo czułe. Cały zestaw jest mocowany do czubka blanku na stałe i w związku z tym nie ma potrzeby zwiększania jego wagi w celu jego dalekiego zarzucania. Spławiki w tej metodzie są bardzo czułymi wskaźnikami brań. Charakterystyczny kształt: krótka antenka z plastiku, niewielki korpus z balsy i stosunkowo długi kil z drutu umożliwiają bardzo stabilną pracę spławika.

Kształt i przeznaczenie

Kształt korpusu jest uzależniony od miejsca i warunków wędkowania:

(A) Do wędkowanie w rzece powinno się używać spławika w kształcie kropli, przy czym jego najszersza część znajduje się u góry. Taki kształt sprawdza się podczas przepływanki i przepływanki z podtrzymywaniem.
(B) Do wędkowania w czasie wiatru na stojącej wodzie używa się spławika w kształcie kropli wody, przy czym szersza część znajduje się w dolnej części korpusu. Górna część tworzy szpic przechodzący w antenkę. Ten kształt można z powodzeniem stosować przy łowieniu na większych głębokościach, ponieważ umożliwia pracę z większym obciążeniem, a co za tym idzie szybszym sprowadzeniem przynęty na dno. 
(C) Gdy brania są słabe lub delikatne najlepiej użyć spławika z wąskim, podłużnym korpusem w kształcie wrzeciona. Umożliwia on obserwację najdelikatniejszych brań. Używać go można na stojącej lub bardzo wolno płynącej wodzie. Spławik o takim kształcie bardzo dobrze sygnalizuje brania z opadu. 
(D) Spławiki bez antenki używa się w jeziorach przepływowych lub tam, gdzie występują prądy pod wodą. Ze względu na wyporny czubek są często używane do połowy karpi, przy używaniu ciężkich przynęt (np. rosówek lub dużych ziaren kukurydzy)

 

Na podstawie powyższych form buduje się różne "wersje do celów specjalnych", z których wspomnę ty tylko dwie:

(B1) Do wędkowania w czasie wiatru i fali. Wysoka antenka pomalowana do połowy jednym kolorem, później innym kolorem, z korpusem umieszczonym w środkowej części. Antenka jest nieco krótsza od kila. Po wyważeniu do połowy antenki korpus jest zatopiony stosunkowo głęboko. Oddziaływanie fali na niego jest ograniczone. Dodatkowo często jest stabilizowany pojedynczą oliwką umieszczoną w dużej odległości od ostatniej śruciny sygnalizacyjnej.

(B2) Sygnalizujący brania podnoszone, przeznaczony głownie na wody stojące. Korpus w kształcie gruszki przechodzi w grubszą podstawę antenki. W czasie podnoszenia ostatniej śruciny sygnalizacyjnej unosi się w górę.

A
W rzece i kanale
B
W czasie wiatru na stojącej wodzie
C
Gdy brania są słabe lub delikatne
D
Spławiki bez antenki
B1
W czasie wiatru i fali
B2
Sygnalizujący brania podnoszone

Antenki

Antenki są wykonane najczęściej z plastiku lub z materiału drewnopochodnego. Te z plastiku (jeśli są pełne w środku) prawie nie mają wyporności i najchętniej je stosuję. Jeśli trzeba łowić na "ciężką" przynętę znad dna, dobrze, aby antenka miała taką wyporność, aby podniesienie przynęty było sygnalizowane przez wynurzenie antenki.

Antenki występują w czterech kolorach: białym, żółtym, pomarańczowym i czarnym. Najczęściej można kupić antenki w kolorze żółtym i pomarańczowym. Kolor pomarańczowy sprawdza się w ciągu słonecznego dnia, kolor żółty - przy słabym świetle. Można kupić komplet i w razie potrzeby wymieniać. Można kupić też spławik z wymiennymi antenkami. Ja robię inaczej. Kupuję spławik z żółtą antenką. W sklepie elektrycznym lub elektronicznym kupuję czerwoną lub pomarańczową koszulkę termokurczliwą o takiej średnicy, aby z lekkim oporem dała się naciągnąć na antenkę. Ucinam jej tyle, aby miała długość połowy antenki i naciągam ją na antenkę spławika. W zależności od pogody przesuwam ją na dolną połowę antenki, do korpusu lub w górną. Ponieważ łowię batem, w odległości do 10 m od brzegu na lekkie przynęty (pęczak, ochotka) najlepiej sprawdzają mi się cienkie, jaskrawo - żółte antenki. I jeszcze jedna uwaga: łatwiej jest przemalować antenkę żółtą na pomarańczową niż odwrotnie.

Obciążenie

Stosuje się dwa rodzaje obciążania: sznur małych śrucin lub śrucina sygnalizacyjna + oliwka. Sznur małych śrucin stosuję najczęściej przy połowie z opadu i przy przepływance z podtrzymaniem. Takie obciążenie stosuję dla spławików typu C w wodach stojących lub typu A w płynących. Równomierny rozkład na całej długości zapewnia równomierne opadanie żyłki między spławikiem i przynętą. W wodach stojących stosuje się większe odstępy między śrucinami w dolnej części zestawu i mniejsze w górnej, tak, aby pod koniec przynęta opadała wolniej. W wodach płynących rozmieszczenie śrucin wpływa na wysokość podnoszenia się przynęty podczas podtrzymywania. Jeśli używam spławika B2, to najniższą śrucinę umieszczam około 10-30 cm nad haczykiem, aby możliwie szybko zauważyć branie podnoszone.

 

Śrucinę sygnalizacyjną + oliwkę stosuję w sytuacjach, gdy trzeba szybko umieścić przynętę nad dnem lub upołożyć ją na dnie. W wodach stojących, w dobrze zanęconym łowisku używam spławika B1 lub B2, oliwki, stopera i śruciny sygnalizacyjnej. Stoper (z bawełnianej nitki) umożliwia mi przesuwanie oliwki w zależności od wiatru i fali. Gdy jest wysoka fala oliwkę umieszczam jak najbliżej spławika, jednak na tyle nisko, aby szybko sprowadzić przynętę na dno. Jeśli nie ma fali umieszczam oliwkę nisko, 10-15 cm nad śruciną sygnalizacyjną tak, aby widzieć brania podnoszone i zdążyć na nie zareagować zanim ryba poczuje ciężar oliwki. Jeśli łowisko jest dobrze i długo zanęcone kładę oliwkę na dnie, często bez śruciny sygnalizacyjnej. W takiej sytuacji stosuję lekki spławik B.

Wyważanie

Są dwie szkoły wyważania. Jedna mówi, żeby wyważać do połowy antenki, druga - do miejsca połączenia antenki z korpusem. Ja wyważam spławik do połowy antenki. Antenki mam dwukolorowe i dzięki temu widzę również delikatne brania podnoszone. W pierwszej kolejności wyważam do styku korpusu z antenką, potem kilkoma najmniejszymi śrucinami do połowy antenki. Dlaczego kilkoma? Na łowisku, okazuje się, że jedna przynęta waży więcej, inna mniej. Mając kilka małych śrucin mogę szybko skorygować wyważenie spławika w zależności od ciężaru przynęty. Jeśli używam spławika B2 podniesienie najgłębiej umieszczonych najmniejszych śrucin podnosi antenkę, podnoszenie następnych śrucin wystawia cienką cześć korpusu.

Wyporność

Wyporność jest uzależniona od głębokości łowiska, prądu wody, warunków atmosferycznych i od zastosowanej przynęty. Na wodach stojących przyjmuje się 0,2 g (przy bezwietrznej pogodzie) do 0,7 g na każdy metr głębokości. Poniżej zestawienie, które można traktować jako punkt wyjścia:

wody stojące 
i bardzo wolno płynące

głębokość

wyporność

0,5m

do 0.3g

0,5 - 1m

0.2g - 0.5g

1- 2m

0.5g - 1g

2 - 4m

0.75g - 2g

4 - 6m

1.5g - 4g

wody płynące (rzeki) do 
1 - 1,5 m głębokości

szybkość nurtu

wyporność

wolny

0.4g - 1g

średni

0.5g - 1.5g

szybki

1g - 4g

wody płynące (rzeki) 
ponad 1,5m 
głębokości

szybkość nurtu

wyporność

wolny

0.5g - 2g

średni

1g - 4g

szybki

3g - 10g

Jeśli łowię batem, na wyporność ma duży wpływ wiatr - zwłaszcza wiejący w twarz. Przy bacie 6 m stosuję wówczas spławiki o wyporności 1 - 1,5 g obciążone oliwką.